ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο-ανάλυση της συγκυρίας από τον Κώστα Βεργόπουλο στην “Ε“.
Η ανάδειξη ενός τριαντάρη, όχι ιδιαίτερα γνωστού στο ευρύ κοινό μέχρι τις τελευταίες δημοτικές εκλογές, στην ηγεσία του Συνασπισμού είναι πιθανόν ότι δεν αποτελεί τυχαίο ούτε μεμονωμένο γεγονός, αλλά αντιστοιχεί σε βαθύτερες διεργασίες και στη γενικότερη δυναμική που βρίσκεται σε εξέλιξη στην ελληνική κοινωνία και στο πολιτικό της σύστημα. Η εκλογή του νέου ηγέτη συμπίπτει με μια σειρά από οπωσδήποτε αξιοσημείωτα διεθνή και ελληνικά γεγονότα, όπως το αδιέξοδο του νεοφιλελευθερισμού και η αύξουσα κοινωνική ανυποληψία των «μονοδρόμων», η αμφισβήτηση του δικομματισμού στη χώρα μας με την αποκάλυψη κρουσμάτων διαφθοράς και διαπλοκής και ακόμη η εισβολή στο πολιτικό σκηνικό νεανικών δυνάμεων, φορέων ενός νέου ριζοσπαστικού πνεύματος. Στην καταγραφή των ελληνικών πολιτικών δυνάμεων, δεν είναι τυχαίο ότι ο χώρος του Συνασπισμού παραμένει με την πιο χαλαρή κομματική οργάνωση, ώστε να συγχέεται συχνά με τα ευρύτερα κοινωνικά κινήματα, αλλά και ο μόνος που αυξάνει συνεχώς την επιρροή του κατά την τελευταία τετραετία, ενώ οι άλλες πλευρές φθίνουν ή μένουν αμήχανες και αδρανείς.Με την παρατεινόμενη διεθνή χρηματοπιστωτική κρίση, που ξέσπασε από το περασμένο καλοκαίρι, έχει ήδη κλονιστεί η αξιοπιστία της πολιτικής των απορρυθμίσεων και της πεποίθησης ότι οι αγορές είναι πάντα αποτελεσματικότερες από το κράτος. Οι ατελείωτες ιδιωτικοποιήσεις, ακόμη και των δημόσιων υπηρεσιών και των κοινωνικών αγαθών, αντί να βελτιώνουν την οικονομία, την κοινωνία και τη δημοκρατία, έχουν φέρει σήμερα και τις τρεις έννοιες σε αδιέξοδο, νομιμοποιώντας ακόμη χειρότερους φόβους για το μέλλον. Οξύνθηκαν όσο ποτέ άλλοτε οι ανισότητες, οι κοινωνικοί αποκλεισμοί και ακόμη περισσότερο ο αντινεανικός ρατσισμός, ενώ, αντί της επαγγελλόμενης ευημερίας, αποκαλύπτονται αλυσιδωτά συμπτώματα διαφθοράς και διαπλοκής, σε συνδυασμό με την κοινωνική δυσφορία, κατά κύριο λόγο από νεανικούς πληθυσμούς. Η κοινή αυτή διαπίστωση θα έπρεπε να βρίσκει την αντίστοιχη πολιτική έκφρασή της. Ομως, ουδείς από τους πυλώνες του ελληνικού δικομματισμού ανταποκρίνεται σε αυτή την κοινωνική ανάγκη, στο μέτρο που αμφότεροι εξασφαλίζουν τη διαιώνιση του νοσηρού σκηνικού.
Το ελληνικό δικομματικό σύστημα δεν παράγει πλέον θετικό προϊόν, ούτε καν με όρους εξουσίας και κυβερνησιμότητος, αλλά φθείρεται ραγδαία στον κύκλο της αμηχανίας και της ασημαντότητας, των σκανδάλων, της κοινωνικής ανυποληψίας. Αντί ελπίδας, προσφέρει στους νέους απόγνωση και απελπισία. Με στερεότυπη και άγονη αναφορά στην «άνευ όρων» Ευρώπη και στη νεοφιλελεύθερη «παγκοσμιοποίηση», οι εναλλασσόμενες κυβερνητικές δυνατότητες παραμένουν στις αυτές βασικές επιλογές, που εφαρμόζουν ως «μονοδρόμους» στην πολιτική της κοινωνικής αδράνειας, παραδίδουν τον κόσμο της εργασίας στην ασυδοσία του μεγάλου χρήματος, πέρα από οιονδήποτε κοινωνικό κανόνα και έλεγχο. Η αναφώνηση «αυτή είναι η Ελλάδα» από τον προηγούμενο πρωθυπουργό καλύπτει και τον διάδοχό του.
Ομως, σήμερα, μια άλλη Ελλάδα με βάση τους νέους εμφανίζεται στο προσκήνιο, αυτή που απορρίπτει τη μοιρολατρία και την ηττοπάθεια, που αξιώνει όχι τυπικά, αλλά ουσιαστικά δικαιώματα πολιτών, ανθρώπινη αξιοπρέπεια, δημοκρατικές διαδικασίες. Αυτό διαφεύγει μέχρι σήμερα από αμφότερες τις εναλλασσόμενες στην εξουσία πλευρές.
Μέσα από τα συντρίμμια της αποδόμησης του νεοφιλελευθερισμού και του δικομματισμού, ένας νέος πολιτικός κύκλος ανοίγει από τα κάτω υπό τη νεανική ώθηση. Το σημερινό κοινωνικό ξέσπασμα δεν αποτελεί «τερτίπι» κομματικών γραφειοκρατιών, αλλά προέρχεται από την αφύπνιση και αντίσταση των νεανικών δυνάμεων πέρα από κάθε έννοια κομματικού καθεστωτισμού.Αυτό καταγράφηκε σε ευρεία έκταση με τις μαζικές κινητοποιήσεις για την υπεράσπιση του δημοσίου χαρακτήρα της παιδείας σε όλες τις βαθμίδες και συνεχίζεται σήμερα με τις αντίστοιχες για το Ασφαλιστικό. Συσπειρώσεις, αυτόνομα κινήματα, αυτο-οργάνωση των πολιτών φέρουν σήμερα τη νέα ριζοσπαστική και κινηματική απαίτηση της εποχής μας για δημοκρατία, ισοπολιτεία, κοινωνική δικαιοσύνη, ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Η κοινωνία αλλάζει και σήμερα οι αλλαγές επιταχύνονται. Το μέλλον ανήκει στις δυνάμεις που θα εκφράσουν πληρέστερα και με μεγαλύτερη αυταπάρνηση τη δυναμική των αλλαγών.
Μετά τον κοινωνικά καταστροφικό απολογισμό των ιδιωτικοποιήσεων χωρίς όρια, χωρίς κανόνες και ελέγχους, η σημασία των κοινωνικών θεσμών, των δημοσίων αγαθών και υπηρεσιών προς όφελος του συνόλου των πολιτών, ανεξαρτήτως εισοδηματικής κατηγορίας, επανεκτιμάται. Η ισονομία των πολιτών, η ελεύθερη πρόσβαση σε όλες ανεξαιρέτως τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, στην κοινωνική ασφάλιση και στις υπηρεσίες της υγείας, στα συνταξιοδοτικά δικαιώματα, στη δίκαιη πραγματική αμοιβή της εργασίας δεν είναι ζητήματα που μπορούν ν’ αφεθούν στη ρύθμιση από τις αγορές, στη λογική του εμπορεύματος, στην απόληψη ιδιωτικού κέρδους. Ο άνθρωπος παράγει εμπορεύματα, αλλά ο ίδιος δεν είναι εμπόρευμα και αυτό συνεπάγεται την ανάγκη ανακατανομής των αρμοδιοτήτων ανάμεσα στις αγορές και στην κοινωνία. Δεν είναι αναγκαίο ούτε αποτελεσματικό, οι αγορές να απορρυθμίζουν την κοινωνία, αλλά ούτε βέβαια και η κοινωνία να υπερρυθμίζει τις αγορές.
Στη χώρα μας οι δυνάμεις του δικομματισμού έχουν αποσυνδεθεί από τα νέα φαινόμενα, από τα νέα κοινωνικά αιτήματα, έχουν αποξενωθεί από την πίκρα των νεανικών πληθυσμών, όπως και από την αισιοδοξία και την τόλμη τους, αγνοώντας ακόμη και την ύπαρξή τους. Η ολική ανατροπή του σημερινού πολιτικού σκηνικού δεν ανάγεται σε ζήτημα λαϊφστάιλ, ούτε σε τηλεοπτικό δημιούργημα, ούτε σε «χαβαλέ των αργόσχολων», ούτε σε «ψώνισμα στο σουπερμάρκετ», αλλά αποτελεί επιτακτική ανάγκη για την επιβίωση μιας κοινωνίας που λεηλατείται από την ασυδοσία του μεγάλου χρήματος, τρεφόμενη καθημερινά με τις σάρκες των παιδιών της.
Στον Αλέκο Αλαβάνο θα αναγνωριστούν ότι με έμπνευση και αφοσίωση, και ενάντια σε κάθε «ορθοφροσύνη», αποκατέστησε την επαφή του χώρου του με τους νεανικούς πληθυσμούς της χώρας, καθώς και η γενναιότητα με την οποία παραδίδει τη σκυτάλη στους νέους ανθρώπους, που από τη φύση των πραγμάτων δεν εκφράζουν απλώς τον αναδυόμενο χώρο, αλλά συνιστούν οι ίδιοι αυθεντικό στοιχείο του. Στον Αλέξη Τσίπρα, και στους ακόμη πιο νέους που τον συνοδεύουν στο ιστορικό έργο του, εκτός από το απόλυτο ηλικιακό επιχείρημα, θα αναγνωριστεί ότι ξηλώνει τους κάθε λογής κομματικούς καθεστωτισμούς, με ορίζοντα όχι πλέον μία μόνον παράταξη, αλλά ολόκληρη την κοινωνία και ειδικότερα τους νέους, από οποιαδήποτε προέλευση -είτε από τα Εξάρχεια είτε από την πιο απομακρυσμένη επαρχία της χώρας, υπό οποιαδήποτε κοινωνική κατάσταση, με οποιαδήποτε προοπτική ή ακόμη, και κυρίως, με απόλυτο έλλειμμα προοπτικής. Θα ήταν υπερβολικός ο ισχυρισμός ότι ξεκίνησε ήδη κάποια διαδικασία ολικής ανατροπής, όμως ίσως άρχισε ήδη να διαγράφεται στον ορίζοντα η ανάγκη της.
