Στην τύχη του έχει αφήσει το ελληνικό κράτος τον θησαυρό των 10 υγρoτόπων Ραμσάρ, διεθνούς σημασίας, παρ’ ότι στα χαρτιά προστατεύονται πολλαπλώς από διεθνείς συνθήκες, την εθνική και κοινοτική νομοθεσία, και ανήκουν στο ευρωπαϊκό δίκτυο Natura 2000. Μόνον ένας υγρότοπος (Κορώνεια) διαθέτει σχέδιο διαχείρισης (“οδηγός” για την εφαρμογή μέτρων προστασίας), η φύλαξή τους παραμένει ανεπαρκής, οι φορείς διαχείρισης υποστελεχωμένοι και με κονδύλια να φτάνουν μόλις μέχρι το τέλος του χρόνου, οπότε εκπνέει η ισχύς του Επιχειρησιακού Προγράμματος Περιβάλλοντος 2000-06, ενώ η επιστημονική παρακολούθηση (ποιότητα νερών, ειδών ορνιθοπανίδας, συλλογή μετεωρολογικών δεδομένων κ.ά.) είναι αποσπασματική και εξαρτώμενη από κοινοτικά προγράμματα ή από τον πατριωτισμό των φορέων. Στην ημερήσια διάταξη η λαθροθηρία, η υπεραλίευση, η αυθαίρετη δόμηση, η ρύπανση, η απώλεια εκτάσεων, παράγοντες που οδηγούν στην υποβάθμιση.

Άκρως απογοητευτική χαρακτηρίζει την κατάσταση των πολύτιμων αυτών οικοσυστημάτων η έκθεση τριών περιβαλλοντικών οργανώσεων, WWF Ελλάς, Ελληνική Εταιρεία και Ορνιθολογική, “Ελληνικοί Υγρότοποι Ραμσάρ”, Αξιολόγηση Προστασίας και Διαχείρισης, με αφορμή την αυριανή διεθνή ημέρα υγροτόπων.

Η σύμβαση Ραμσάρ έχει κυρωθεί από την Ελλάδα προ αμνημονεύτων χρόνων. Από το 1974. Στη μαύρη λίστα της σύμβασης, η οποία καθιερώθηκε το 1990, παραμένουν 7 από τους 10 υγροτόπους, καθώς η βαθμολόγησή τους δεν δείχνει ότι η κατάσταση βελτιώνεται. Άλλη μια πρωτιά για την Ελλάδα, καθώς αυτή και το Ιράν έχουν τους περισσότερος υγρότοπους στον κατάλογο Μοντρέ, όπως ονομάζεται επισήμως η μαύρη λίστα. Με το ένα πόδι στον κατάλογο αυτόν είναι το Δέλτα του Έβρου και εκτός μόνον η Λίμνη Κερκίνη και η Μικρή Πρέσπα.

Στην έκθεση καταγράφονται αναλυτικά ανά υγρότοπο τα είδη των οικοτόπων, οι απειλές που αντιμετωπίζουν, το καθεστώς προστασίας και η κατάσταση διαχείρισης, ενώ διατυπώνονται και προτάσεις για τη σωτηρία τους.

Η κακομεταχείριση του φυσικού πλούτου των 10 υγροτόπων Ραμσάρ, συνολικής έκτασης 1.635.010 στρεμμάτων, που, όπως επισημαίνεται από τις τρεις οργανώσεις, αποτελεί δείκτη της συνολικής κατάστασης προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος της χώρας, αποτυπώνεται ως εξής στην έκθεση:

Δέλτα Έβρου

Παρ’ όλο που το 1999 εξαιρέθηκε από τον κατάλογο Μοντρέ, μετά εννέα χρόνια η σημερινή του κατάσταση είναι ιδιαίτερα απογοητευτική. Η έλλειψη διαχειριστικών δράσεων που να αντιμετωπίζουν τις πιέσεις και τις απειλές, η ελλιπής φύλαξη και η απουσία διαχείρισης των υδάτινων πόρων οδηγούν στη διαρκή υποβάθμισή του. Τα παράνομα κτίσματα αυξάνονται.

Βιστωνίδα, Πόρτο Λάγος, Λίμνη Ισμαρίδα και γειτονικές λιμνοθάλασσες

Αν και στην περιοχή διατηρούνται ακόμη σημαντικά στοιχεία της βιοποικιλότητάς, η κατάσταση αυτή είναι αποτέλεσμα αμέλειας και μικρής εμβέλειας αναπτυξιακών ή άλλων επεμβάσεων παρά σωστής διαχείρισης. Δυστυχώς, ο οποιοσδήποτε σχεδιασμός της ευρύτερης περιοχής δεν λαμβάνει υπόψη το καθεστώς προστασίας του υγροτόπου ούτε και μέτρα για τη διαχείρισή του. Έργα όπως το αρδευτικό του νομού Ξάνθης με απάντληση νερού από τον Νέστο, το φράγμα του Κομψάτου και η άναρχη οικιστική ανάπτυξη στην παράκτια ζώνη σκιαγραφούν μια άκρως ανησυχητική εικόνα για το μέλλον.

Δέλτα Νέστου και γειτονικές λιμνοθάλασσες

Η ίδια κατάσταση, με τα ίδια προβλήματα, στα οποία προστίθεται η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση δεξαμενών πετρελαίου στη Λιμνοθάλασσα της Βάσσοβας.

Κορώνεια – Βόλβη

Η Κορώνεια θεωρείται βιολογικά νεκρή. Από το 2004 δεν έχει ψάρια, ενώ έχουν σημειωθεί τρία μεγάλα επεισόδια θανάτων χιλιάδων ψαριών και πουλιών το 1995, το 2004 και το 2007. Με καθυστέρηση δύο ετών ξεκίνησαν τα πρώτα έργα για την αποκατάστασή της από τη νομαρχία. Ειδικοί επιστήμονες εκτιμούν ότι, ακόμη κι αν ξεκινήσει σήμερα η εφαρμογή όλων των προβλεπόμενων μέτρων, η λίμνη θα μπορέσει να επανέλθει στην πρότερη κατάστασή της το νωρίτερο σε 6 χρόνια.

Κερκίνη
Το 1999 εξαιρέθηκε από τον κατάλογο Μοντρέ. Η οικολογική της κατάσταση χαρακτηρίζεται σχετικά καλή, αν και σημειακά αντιμετωπίζει προβλήματα υποβάθμισης. Η έλλειψη ολοκληρωμένης διαχείρισης των υδάτων και οι συνεχιζόμενες εποχικές μεταβολές του υδρολογικού καθεστώτος υποβαθμίζουν τη βιοποικιλότητά της.

Σύμπλεγμα Δέλτα Αξιού, εκβολή Λουδία και δέλτα Αλιάκμονα

Παρά τις σημαντικές πιέσεις, διατηρεί τον πλούτο του. Όμως η εγγύτητα με την πόλη της Θεσσαλονίκης δημιουργεί πλήθος προβλημάτων. Απειλείται από την αστική επέκταση, την αλλαγή χρήσεων γης, την απόρριψη στερεών και υγρών αποβλήτων. Επείγει η θεσμοθέτηση του Εθνικού Πάρκου, με συστηματική παρακολούθηση, και η ολοκληρωμένη διαχείριση, στοιχεία που απουσιάζουν, παρά το γεγονός πως πολλές από τις λειτουργίες: ύδρευση, άρδευση κ.ά. που προσφέρει ο υγρότοπος είναι ζωτικής σημασίας για τη ζωή της συμπρωτεύουσας.

Μικρή Πρέσπα

Ξεχωρίζει λόγω της δουλειάς της Εταιρείας Προστασίας Πρεσπών. Τα αποτελέσματα χειροπιαστά. Ο πληθυσμός των αργυροπελεκάνων και των ροδοπελεκάνων αυξάνεται, ενώ τα υγρά λιβάδια έχουν τριπλασιασθεί σε έκταση τα τελευταία πέντε χρόνια. Όμως η απουσία ολοκληρωμένης διαχείρισης των υδάτων σε επίπεδο τριεθνούς λεκάνης απορροής παραμένει σημαντικό πρόβλημα. Σε κάθε περίπτωση, η διαχείριση της λίμνης εξαρτάται από τη βούληση, τους πόρους και τη λειτουργία μιας ΜΚΟ.

Αμβρακικός
Η γνωστή αδράνεια στη διαχείριση. Νέες απειλές εμφανίζονται, όπως η αύξηση και εντατικοποίηση των ιχθυοκαλλιεργειών και τα συνοδευτικά τους έργα. Η σύγκρουση μεταξύ αντιτιθέμενων συμφερόντων θα μπορούσε να αμβλυνθεί αν υπήρχε συστηματική διαχείριση.

Λιμνοθάλασσα Μεσολογγίου

Η αυθαίρετη δόμηση αποδεικνύει την αδυναμία των ελεγκτικών μηχανισμών να επιβάλουν την εφαρμογή της νομοθεσίας. Παρά τον χαρακτηρισμό της ως Εθνικού Πάρκου μετά από καταδίκη του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και τη σαφή βελτίωση της λειτουργίας του φορέα διαχείρισης, ελάχιστα φαίνεται να έχουν αλλάξει επί του πρακτέου, όσον αφορά τη προστασία της άγριας πανίδας και των σημαντικών οικοτόπων της περιοχής

Κοτύχι
Η λιμνοθάλασσα του Κοτυχίου, όπως και σχεδόν όλοι οι υγρότοποι διεθνούς σημασίας, φανερώνει την έλλειψη ολοκληρωμένης διαχείρισης και συστηματικής παρακολούθησης. Ιδιαίτερη απειλή για την περιοχή αποτελεί η άναρχη τουριστική ανάπτυξη και η ανεξέλεγκτη προσπέλαση στην περιοχή. Σε αυτά προστίθενται και οι συχνές πυρκαγιές.

πηγή: ΑΥΓΗ

Δείτε τον χάρτη των υγροτόπων Ραμσάρ εδώ.

 

Δείτε εδώ την έκθεση: «Ελληνικοί Υγρότοποι Ραμσάρ: Αξιολόγηση Προστασίας και Διαχείρισης

 

Δέκα από τους σημαντικότερους υγροτόπους της χώρας έχουν χαρακτηριστεί από το 1976 ως Υγρότοποι Διεθνούς Σημασίας (Υγρότοποι Ραμσάρ) στο πλαίσιο της Σύμβασης Ραμσάρ (1971). Επτά από τους δέκα ελληνικούς υγρoτόπους Ραμσάρ εντάσσονται στο Κατάλογο του Μοντρέ, στον οποίο περιλαμβάνονται οι υγρότοποι, των οποίων οι αλλαγές στην οικολογική κατάσταση συνέβησαν, συμβαίνουν ή πρόκειται πιθανά να συμβούν και κρίνονται ιδιαίτερα ανησυχητικές. Η εξαίρεση ενός υγροτόπου από τον κατάλογο Μοντρέ γίνεται όταν κρίνεται ότι η κατάστασή του έχει βελτιωθεί. Η Λίμνη Μικρή Πρέσπα, η Λίμνη Κερκίνη και το Δέλτα του Έβρου εξαιρέθηκαν από τον Κατάλογο το 1999.

 

Πίνακας αξιολόγησης υγροτόπων Ραμσάρ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s